Uzman Psikolog M. Utku Tohumcu, son yıllarda özellikle gençler arasında yaygınlaşan ve "adı konulmayan ilişki" olarak da tanımlanan situationship kavramının ruh sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İlişkilerde yaşanan belirsizliğin uzun süre devam etmesinin bireylerde kaygı, stres ve duygusal tükenmişlik oluşturabileceğini belirten Tohumcu, sağlıklı bir ilişkinin temelinde açık iletişim ve karşılıklı beklentilerin net şekilde paylaşılmasının yer aldığını söyledi.
Romantik ilişkilerde son yıllarda sıkça duyulan situationship kavramı, iki kişi arasında duygusal yakınlık yaşanmasına rağmen ilişkinin geleceği ya da niteliği konusunda ortak bir tanım yapılmamasını ifade ediyor. Özellikle sosyal medya ve dijital iletişim alışkanlıklarının değişmesiyle daha görünür hale gelen bu ilişki modeli hakkında açıklamalarda bulunan Uzman Psikolog M. Utku Tohumcu, belirsizliğin uzadığı durumlarda psikolojik yükün giderek arttığını ifade etti.
İnsan zihninin belirsizlik karşısında sürekli anlam üretmeye çalıştığını dile getiren Tohumcu, netlikten uzak ilişkilerde bireylerin karşı tarafın davranışlarını sürekli sorgulamaya başladığını belirtti. "Mesajı neden geç attı?", "Bana karşı hisleri değişti mi?", "Bu ilişki ileride ciddi bir boyuta ulaşacak mı?" gibi düşüncelerin zamanla zihni sürekli meşgul ettiğini kaydeden Tohumcu, bu durumun kişinin günlük yaşamını da olumsuz etkileyebileceğini söyledi.
Belirsizliğin uzamasıyla birlikte ilişkinin doğal akışını yaşamak yerine sürekli analiz edilmeye başlandığını ifade eden Tohumcu, "Kişi, ilişkiyi hissetmekten çok çözmeye çalışıyor. Sürekli ihtimaller üretmek, davranışları yorumlamak ve gelecek hakkında tahmin yürütmek zamanla ciddi bir zihinsel yorgunluk oluşturabiliyor." dedi.
İlişkiler üzerine yapılan bilimsel çalışmaların da benzer sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Tohumcu, özellikle uzun süre devam eden belirsiz ilişkilerin stres düzeyini yükseltebildiğini söyledi. Kaygılı bağlanma özelliklerine sahip bireylerin bu süreçten daha fazla etkilendiğini belirten uzman psikolog, ilişkinin geleceğine dair net bir çerçevenin bulunmamasının duygusal iniş çıkışları artırdığını ifade etti.
Kısa süreli belirsizliklerin zaman zaman heyecan yaratabileceğini dile getiren Tohumcu, bu sürecin uzaması halinde ise güven duygusunun zedelendiğini ve yerini kaygının aldığını belirtti. Sürekli beklenti içinde olmanın bireyin psikolojik dayanıklılığını olumsuz etkileyebileceğini vurgulayan Tohumcu, belirsizliğin uzun vadede ilişkileri yıpratan önemli faktörlerden biri olduğunu kaydetti.
Her adı konulmayan ilişkinin sorunlu olarak değerlendirilmemesi gerektiğini de ifade eden Tohumcu, tarafların beklentilerini açık biçimde konuşmaları halinde bu tür ilişkilerin sağlıklı şekilde sürdürülebileceğini söyledi.
Asıl problemin beklentilerin örtüşmediği durumlarda ortaya çıktığını belirten Tohumcu, "Taraflardan biri ilişkiyi geleceğe taşımayı planlarken diğerinin bunu istememesi, zaman içerisinde hayal kırıklığına neden olabiliyor. Konuşulmayan beklentiler, ilişkilerde en büyük sorunlardan biridir." diye konuştu.
Dijital dünyanın ilişki dinamiklerini önemli ölçüde değiştirdiğini ifade eden Tohumcu, sosyal medya kullanımının karar verme süreçlerini de etkilediğini söyledi.
İnsanların sürekli yeni kişilerle karşılaşabilmesinin bazı bireylerde "Belki daha uygun biri vardır." düşüncesini canlı tuttuğunu belirten Tohumcu, bunun bağlanmayı geciktirdiğini ve ilişkilerin uzun süre belirsizlik içinde devam etmesine neden olabildiğini dile getirdi.
Net karar vermekten kaçınmanın hem bireysel mutluluğu hem de ilişkinin gelişimini olumsuz etkileyebileceğini ifade eden Tohumcu, sağlıklı iletişimin belirsizliği azaltan en önemli unsur olduğunu vurguladı.
Bireylerin zaman zaman kendi duygularını değerlendirmesi gerektiğini söyleyen Uzman Psikolog M. Utku Tohumcu, ilişkilerde kişinin önce kendisine karşı dürüst olması gerektiğini belirtti.
"Kendinize 'Bu ilişki bana huzur mu veriyor, yoksa sadece değişeceği umuduyla mı devam ediyorum?' sorusunu yöneltin." diyen Tohumcu, verilecek samimi cevabın ilişkinin sağlıklı şekilde değerlendirilmesine yardımcı olacağını ifade etti.
Sevginin tek başına sağlıklı bir ilişki kurmaya yetmeyeceğini belirten Tohumcu, güven, karşılıklı saygı, açık iletişim ve duygusal netliğin de en az sevgi kadar önemli olduğunu söyledi.
Sürekli karşı tarafın ne düşündüğünü tahmin etmeye çalışılan ilişkilerin zaman içerisinde bireyi yıprattığını belirten Tohumcu, psikolojik açıdan en güven veren ilişkilerin belirsizliğin en az olduğu ilişkiler olduğunu ifade etti.
Uzman Psikolog M. Utku Tohumcu, belirsizliğin kısa süreli olduğunda merak ve heyecan oluşturabileceğini ancak uzun süre devam ettiğinde kaygıyı beslediğini belirterek, sağlıklı bir ilişkinin temelinde açık iletişim, karşılıklı güven ve beklentilerin net şekilde paylaşılmasının bulunduğunu sözlerine ekledi.
(Haber:Refik Usluy)
