Türkiye’nin pirinç ihtiyacında en önemli payı üstlenen Edirne’de çeltik hasadı başladı. Ancak bu yıl yağışların yetersiz kalması ve aşırı sıcaklıklar nedeniyle üreticiler, geçtiğimiz yıllara kıyasla rekoltede ciddi düşüş beklediklerini ifade ediyor.
180 günlük üretim maratonu sona erdi
Çiftçiler tarafından mayıs ayında tarlalara bırakılan çeltik, yaklaşık 6 ay süren zorlu bir sürecin ardından biçilmeye başlandı. Hasat edilen ürün önce kurutma kazanlarında neminden arındırılıyor, ardından fabrikalara gönderilerek kabuğu soyuluyor. Son aşamada sofralara pirinç olarak ulaşan çeltik, hem üretici hem de tüketici için stratejik öneme sahip.
Yaklaşık 500 bin dekar alanda ekim yapılan Edirne, Türkiye pirinç üretiminin neredeyse yarısını tek başına karşılıyor. Ancak üreticiler, bu yıl yaşanan kuraklığın tarlalarda ciddi verim kaybına yol açtığını belirtiyor.
Sıcaklık 45 dereceyi buldu, su kaynakları azaldı
Yaz boyunca bölgede hava sıcaklığının 45 dereceye kadar yükselmesi ve beklenen yağışların gerçekleşmemesi, çeltik tarlalarında büyük sıkıntı yarattı. Suya en çok ihtiyaç duyan ürünlerden biri olan çeltik, bu şartlarda yeterli gelişimi gösteremedi. Çiftçiler, “Ürünümüzü neredeyse damla damla suyla yetiştirdik. Verim geçen yıla göre oldukça düşük” sözleriyle durumu özetledi.
Üretici fiyat ve destek talep ediyor
Son iki yıldır buğday ve ayçiçeğinde de kuraklık kaynaklı kayıplar yaşayan Trakya çiftçisi, çeltikte de aynı tabloyla karşı karşıya. Hasadın başlamasına rağmen alım fiyatlarının açıklanmamış olması üreticinin kaygılarını artırıyor. Yüksek girdi maliyetleriyle baş etmeye çalışan çiftçiler, devletin sulama yatırımlarını hızlandırmasını ve alım fiyatlarının tatmin edici seviyelerde belirlenmesini talep ediyor.
Edirne merkeze bağlı Orhaniye köyünde çeltik üreten Hüseyin Banya, “Kuraklık iki yıldır tüm ürünlerimizi olumsuz etkiledi. Önce buğday, ardından ayçiçeği, şimdi de çeltikte kayıp yaşıyoruz. Fiyatların bu yıl yüksek açıklanmasını bekliyoruz” dedi. Üyüklütatar köyünden üretici Murat İzmirli ise, “Çeltik tamamen suya bağlı bir bitki. Bu kuraklık böyle devam ederse seneye ekim yapmayı düşünmüyorum. Çünkü maliyetlerimiz çok yüksek” sözleriyle endişelerini dile getirdi.
Türkiye üretiminde Edirne’nin belirleyici rolü
Türkiye’de yıllık yaklaşık 900 bin ton pirinç tüketiliyor. Bu ihtiyacın büyük kısmı Edirne, Çorum, Samsun ve Balıkesir’de karşılanıyor. Edirne ise üretimde liderliği elinde bulunduruyor. Meriç, İpsala ve Uzunköprü ilçeleri, çeltik tarlalarının en yoğun bulunduğu bölgeler olarak öne çıkıyor.
Uzmanlar, iklim değişikliğinin Trakya’da her geçen yıl daha keskin hissedildiğine dikkat çekiyor. Çeltik üretiminin geleceği için yeni barajların yapılması, sulama kanallarının genişletilmesi ve üreticinin desteklenmesi gerektiği belirtiliyor.(Haber : Gülşah AK)
